Dầu nhớt tiết kiệm nhiên liệu là cụm từ xuất hiện nhiều trên quảng cáo, và nhiều bạn hỏi chúng tôi liệu nó có thật sự giảm tiền xăng. Câu trả lời có phần: một chai nhớt phù hợp có thể giúp động cơ bớt ma sát, nhưng mức tiết kiệm nhỏ và phụ thuộc nhiều thứ khác. Bài này nói rõ chỗ nào đáng tin, chỗ nào nên dè dặt.
Nhớt ảnh hưởng đến mức tiêu hao xăng thế nào
Động cơ tốn một phần năng lượng để thắng ma sát bên trong, ở piston, trục cam, trục khuỷu và hộp số. Nhớt loãng hơn thì ma sát nhớt (lực cản khi các lớp nhớt trượt lên nhau) thấp hơn. Đó là cơ sở của nhóm nhớt được gọi là tiết kiệm nhiên liệu.
Tuy vậy, mức chênh thường nhỏ so với các yếu tố khác như áp suất lốp, cách ga và tải trọng. Nếu bạn chạy xe với lốp non hơi, đổi sang nhớt “tiết kiệm” gần như không bù lại được. Chúng tôi khuyên bạn sửa những thứ lớn trước.
Độ nhớt thấp: lợi và hại
Các hãng xe ngày nay hay khuyến nghị nhớt loãng như 5W30 hoặc 10W30 cho xe tay ga phun xăng. Động cơ mới có khe hở nhỏ, bơm nhớt tính toán kỹ, nên nhớt loãng vẫn bảo vệ tốt. Nhớt loãng cũng đến các chi tiết nhanh hơn khi nổ máy lạnh.
Mặt trái là biên an toàn. Nếu bạn đổ nhớt loãng hơn khuyến nghị cho một chiếc xe đã chạy nhiều, hoặc thường xuyên chạy mạnh ở trời nóng, màng nhớt có thể mỏng hơn mức cần thiết. Vì vậy câu chuyện không phải là “càng loãng càng tốt”.
Ba điều cần kiểm tra trên chai
Khi cầm một chai nhớt ghi tiết kiệm nhiên liệu, bạn nên xem ba điều. Thứ nhất là độ nhớt SAE có đúng cấp hãng xe khuyến nghị hay không. Thứ hai là cấp API. Thứ ba, với xe số và xe côn tay, là tiêu chuẩn JASO phù hợp loại ly hợp.
Chúng tôi giải thích chi tiết các ký hiệu này trong bài về chỉ số nhớt xe máy. Hãy đọc trước khi mua, bạn sẽ không bị cuốn theo lời quảng cáo.
Một ví dụ chạy phố mỗi ngày
Hình dung một người đi làm bằng xe tay ga, mỗi ngày khoảng 20 km, dừng đèn đỏ nhiều. Xe này thường nổ máy lạnh vào buổi sáng, chạy ngắn rồi lại nghỉ. Với kiểu chạy “ngắn và lạnh”, nhớt loãng giúp bơm nhớt đẩy nhanh hơn lúc đầu và giảm hao mòn khởi động. Nhớt có hệ ma sát thấp cũng giúp động cơ nhẹ nhàng hơn một chút.
Còn một xe côn tay hay chạy đèo thì khác. Nhiệt độ cao, tải lớn, ly hợp ướt. Ở đây việc chọn đúng JASO và độ nhớt bảo vệ quan trọng hơn con số tiết kiệm. Nếu quan tâm các dòng nhớt Nils cho từng kiểu xe, bạn có thể xem bài giới thiệu nhớt Nils đến từ Ý.
Nhớt tổng hợp có đáng tiền để tiết kiệm xăng không
Nhớt tổng hợp thường giữ độ nhớt ổn định hơn khi nhiệt độ thay đổi, nên có thể giảm ma sát ổn định hơn nhớt khoáng. Nhưng giá cao hơn cũng là thực tế. Cách phân cấp độ nhớt được mô tả trong tiêu chuẩn SAE J300. Nếu bạn tính tiền xăng tiết kiệm được để bù chênh lệch giá nhớt, phép tính thường không có lợi đáng kể.
Lý do nên cân nhắc nhớt tổng hợp là độ bền màng nhớt khi chạy nóng và khả năng chịu được quãng thay dài hơn trong điều kiện hãng cho phép. Đó là lợi ích về bảo vệ động cơ, không phải chuyện tiền xăng. Hãy chọn theo mục đích đó và đừng kỳ vọng thấy mức tiêu hao xăng giảm rõ rệt ngay lần thay đầu tiên.
Một cách kiểm chứng đơn giản nếu bạn tò mò: đổ đầy bình, ghi số km, chạy cùng một tuyến đường vài tuần với nhớt cũ, rồi lặp lại với nhớt mới. Bạn sẽ thấy sai số do thời tiết, giao thông và cách ga thường lớn hơn chênh lệch của nhớt.
Những cách tiết kiệm xăng hiệu quả hơn
- Giữ lốp đủ hơi theo áp suất hãng khuyến nghị.
- Thay lọc gió và bugi đúng lịch.
- Không để xe nổ không tải quá lâu.
- Giảm tải không cần thiết trên xe.
Khi các việc trên đã ổn, nhớt đúng cấp sẽ góp thêm phần nhỏ. Bạn có thể tìm hiểu cơ chế bôi trơn trong bài tổng quan về dầu nhớt động cơ.
Thói quen chạy xe ảnh hưởng nhiều hơn chai nhớt
Có một điều chúng tôi hay nhắc khi đứng cạnh xe khách: cách vặn ga quan trọng hơn loại nhớt. Tăng ga gấp, phanh gấp, chờ đèn đỏ nổ máy liên tục đều đốt thêm xăng. Giữ ga đều, dự đoán đèn giao thông và tắt máy khi dừng lâu giúp tiết kiệm thấy rõ hơn bất kỳ chai nhớt nào.
Vì thế hãy coi nhớt tiết kiệm nhiên liệu như một khoản cộng thêm, không phải giải pháp chính. Khi mọi thứ khác đã tốt, chọn đúng nhớt giúp bạn giữ được mức tốt đó lâu hơn.
Lời khuyên cuối cùng
Chúng tôi không thể hứa một chai nhớt sẽ giúp bạn tiết kiệm bao nhiêu phần trăm xăng, vì con số đó phụ thuộc xe và cách chạy. Điều chúng tôi chắc chắn là chọn đúng cấp độ nhớt, thay đúng lúc và giữ xe khỏe mới là nền tảng. Nhớt tiết kiệm nhiên liệu chỉ nên là một lợi ích đi kèm, không phải lý do duy nhất để chọn.
