Cách thay nhớt xe tay ga tại nhà không khó như nhiều người vẫn nghĩ. Đội ngũ bên mình đã hướng dẫn không ít anh em tự làm ngay trong sân nhà, và phần lớn chỉ mất khoảng 20-30 phút. Bí quyết nằm ở việc làm đúng thứ tự và đừng bỏ qua bước kiểm tra cuối cùng. Bài này đi qua từng bước, kèm những lỗi chúng tôi hay gặp nhất khi anh em tự tay làm lần đầu.
Chuẩn bị gì trước khi thay nhớt xe tay ga?
Nhiều người ngại tự thay vì nghĩ phải có cả một xưởng dụng cụ. Thực tế không cần như vậy. Bạn chỉ cần một cây cờ lê hoặc đầu tuýp đúng cỡ nắp xả, một khay hứng nhớt cũ, phễu đổ, vài tấm giẻ sạch và đôi găng tay. Chuẩn bị sẵn những thứ này sẽ giúp bạn không phải dừng giữa chừng để chạy đi mua thêm.
Phần khiến người mới loay hoay nhất thường không phải dụng cụ mà là chọn nhớt. Mỗi dòng xe có khuyến cáo riêng từ nhà sản xuất, thường in trong sổ tay hoặc dán ngay trên xe. Nếu chưa quen đọc các ký hiệu trên chai, bạn nên xem thêm Loại dầu nhớt tốt nhất cho xe máy: cách chọn đúng trước khi ra cửa hàng. Khi đã biết mình cần loại nào, việc mua đúng sẽ đơn giản hơn nhiều.
Danh sách chuẩn bị nên gồm những món sau:
- Cờ lê hoặc đầu tuýp đúng cỡ nắp xả
- Khay hứng nhớt cũ và phễu đổ
- Giẻ sạch và găng tay
- Nhớt mới đúng loại, đúng dung tích
Chạy máy vài phút để nhớt ấm lên
Trước khi xả, hãy nổ máy khoảng 3-5 phút rồi tắt đi. Nhớt ấm sẽ loãng hơn, chảy ra nhanh hơn và cuốn theo cặn bẩn tốt hơn. Tuy vậy, đừng xả khi máy còn quá nóng, vì khi tháo ốc rất dễ bỏng tay. Bạn chỉ cần chờ máy nguội bớt, còn ấm tay là vừa để thao tác.
Đặt xe thẳng đứng và xả hết nhớt cũ
Dựng xe lên mặt phẳng và để xe đứng thẳng, đừng để nghiêng chân chống. Nếu xe bị nghiêng, nhớt sẽ không thoát hết và bạn dễ đổ thiếu khi thay mới. Trình tự đúng là mở nắp đổ nhớt trước, rồi mới tháo ốc xả dưới đáy cacte và để nhớt chảy hết vào khay.
Đây là chi tiết nhiều người bỏ qua nhất. Nếu chỉ tháo ốc xả mà không mở nắp, nhớt sẽ chảy chậm và lượng xả ra không đều. Với xe Air Blade, lượng nhớt xả ra thường quanh mức 0,8-0,9 lít. Nếu thấy ra ít hơn hẳn, có thể nhớt chưa thoát hết hoặc xe từng rò rỉ ở đâu đó. Lúc này nên kiểm tra kỹ trước khi đổ nhớt mới. Nếu bạn muốn đối chiếu thêm dung tích cho đúng dòng xe, có thể xem Dung tích nhớt xe Air Blade bao nhiêu là đủ?.
Vệ sinh ốc xả và kiểm tra gioăng
Khi nhớt đã chảy hết, lau sạch mạt kim loại bám trên ốc xả và trên nam châm hút nếu xe có trang bị. Những mạt này cho bạn biết máy đang mòn ở đâu. Một ít mạt li ti là chuyện bình thường. Nhưng nếu thấy những mảnh lớn lấp lánh, bạn nên mang xe đi kiểm tra sớm.
Gioăng nằm giữa ốc xả và cacte đóng vai trò rất quan trọng. Gioăng cũ bị méo hoặc rạn thì nên thay ngay. Nếu không thay, vài ngày sau nhớt sẽ rỉ ra, và đến lúc đó bạn phải tháo lắp lần thứ hai, tốn công hơn nhiều.
Siết ốc xả và đổ nhớt mới đúng lượng
Siết ốc xả vừa đủ chặt là được. Siết quá tay có thể làm hỏng ren, mà sửa ren thường tốn kém hơn cả tiền nhớt. Sau đó đổ nhớt mới qua phễu, đổ chậm để tránh tràn ra ngoài. Nhớt tràn xuống nền nhà rất khó lau sạch, nhất là với nền gạch.
Mẹo nhỏ đội ngũ hay chia sẻ là đổ ít hơn dung tích khuyến cáo một chút. Sau đó kiểm tra que thăm, rồi bổ sung dần cho đúng mức. Cách này an toàn hơn nhiều so với đổ đầy rồi phải xả bớt. Xả bớt nhớt rất dễ làm dính tay và vấy bẩn xung quanh, nên làm từ đầu theo cách thận trọng sẽ đỡ phiền hơn.
Kiểm tra mức nhớt và tìm điểm rò rỉ
Khởi động xe để nhớt lưu thông khoảng 1-2 phút. Tắt máy và chờ khoảng 2 phút để nhớt xuống hết đáy cacte. Lúc này mới là thời điểm đọc mức nhớt chính xác. Mức nhớt phải nằm giữa vạch MIN và MAX trên que thăm hoặc cửa sổ quan sát.
Sau đó nhìn quanh ốc xả và nắp đổ thật kỹ. Nếu thấy nhớt rỉ ra, siết lại ngay. Đây là bước rất nhiều người bỏ qua, nhưng cũng là nguyên nhân gây lỗi phổ biến nhất sau khi thay. Chỉ mất thêm một phút kiểm tra là bạn tránh được chuyện vệt dầu loang sau vài chục cây số.
Những lỗi thường gặp khi tự thay nhớt
Đổ quá nhiều nhớt là lỗi hay gặp nhất. Khi nhớt đầy quá mức, nó dễ sùi bọt và làm máy nóng lên, nhất là lúc chạy trong phố kẹt xe. Cách xử lý là xả bớt qua ốc kiểm tra cho đến khi đúng mức. Đừng tự ý để nguyên vì nghĩ thừa một chút thì không sao.
Quên siết ốc xả hoặc siết lỏng cũng gây rò nhớt. Có anh em chỉ phát hiện sau vài chục cây số, khi thấy vệt dầu trên nền đường. Vì vậy, thay xong hãy kiểm tra lại ngay tại chỗ, không nên vội dắt xe đi.
Dùng sai độ nhớt cũng đáng lo không kém. Chẳng hạn dùng 10W-40 cho xe yêu cầu 10W-30 sẽ làm giảm khả năng bôi trơn, nhất là khi trời nóng. Hãy tra lại sổ tay trước khi mua. Ngoài ra, một số đời xe tay ga có thêm lọc nhớt riêng, nên kiểm tra và thay cùng lúc để tránh phải tháo lắp lại.
Chu kỳ thay nhớt tham khảo cho xe tay ga
Không có con số nào đúng cho tất cả mọi người, vì cách chạy quyết định phần lớn. Xe đi nội thành, kẹt xe liên tục, dừng nổ máy nhiều sẽ hao nhớt nhanh hơn xe chạy đường trường. Với nhóm đi phố, đội ngũ thường khuyên thay sau khoảng 2.000-3.000 km hoặc 2-3 tháng. Nếu chủ yếu chạy đường dài và điều kiện sạch sẽ, khoảng 3.000-4.000 km hoặc 4-6 tháng là mức tham khảo hợp lý hơn.
Quan trọng hơn cả con số là quan sát màu nhớt và tiếng máy. Nhớt sẫm màu, có mùi khét hoặc máy kêu to bất thường thì đừng chờ đến đúng chu kỳ. Hãy thay sớm.
Khi nào nên mang xe ra tiệm?
Nếu bạn chưa tự tin thao tác ốc xả, hoặc không có đủ dụng cụ, đến tiệm vẫn là lựa chọn an toàn hơn. Tương tự, khi xe rò rỉ nhiều hoặc phải tháo khá nhiều chi tiết mới tới được nắp xả, thợ lành nghề sẽ xử lý nhanh và gọn hơn. Bạn cũng có thể đối chiếu lịch chăm xe tại Bảo dưỡng xe Air Blade định kỳ: lịch và hạng mục để không bỏ sót hạng mục nào trong quá trình bảo dưỡng. Và nếu muốn tìm hiểu thêm về các dòng nhớt chuyên dụng, bạn có thể tham khảo Nils Scooter 5W30 4T dành cho xe tay ga.
Câu hỏi thường gặp
Thay nhớt xe tay ga có cần thay lọc nhớt không?
Tùy đời xe. Nhiều dòng tay ga có lọc nhớt riêng, và nên thay cùng lúc với nhớt để nhớt mới không bị bẩn ngay từ đầu. Bạn nên xem sổ tay hoặc hỏi thợ trước khi làm.
Nhớt tổng hợp và bán tổng hợp khác nhau thế nào khi thay?
Quy trình thay gần như giống nhau. Điểm khác nằm ở khả năng chịu nhiệt và giữ độ nhớt. Nhớt tổng hợp thường giữ ổn định tốt hơn nên chu kỳ có thể dài hơn. Dù chọn loại nào, bạn vẫn nên bám theo khuyến cáo của chính chiếc xe đang đi.
Thay nhớt xong xe bị kêu có phải do lắp sai không?
Có thể. Nguyên nhân hay gặp là đổ thiếu hoặc thừa nhớt, hoặc ốc xả siết chưa đúng lực. Hãy kiểm tra lại mức nhớt trước tiên. Nếu tiếng kêu vẫn còn, nên mang xe đi kiểm tra vì có thể là lỗi khác.
Có thể dùng nhớt xe số thay cho xe tay ga không?
Không nên tùy tiện. Xe tay ga thường dùng ly hợp ướt và yêu cầu nhớt riêng. Dùng sai loại có thể làm trượt ly hợp. Hãy chọn đúng nhớt theo khuyến cáo của nhà sản xuất.
Bao lâu nên kiểm tra mức nhớt một lần?
Đội ngũ khuyên kiểm tra mỗi khi đổ xăng, hoặc ít nhất hai tuần một lần. Việc này chỉ mất vài giây, nhưng giúp bạn phát hiện sớm tình trạng nhớt hao hoặc rò rỉ.
